بازاریابی اجتماعی

هدف ما از ارائه این مقاله توضیح در رابطه با بازاریابی اجتماعی و مسائل مربوط به آن است. امید است با مطالعه این متن پاسخ سوالات خود را در این شاخه از بازاریابی به دست آورید.

بازاریابی اجتماعی چیست؟

بازاریابی اجتماعی به معنای در نظر گرفتن اهداف بلند مدت و عدم توجه به منفعت طلبی زود گذر می باشد. به عبارت دیگر بازاریابی اجتماعی در جهت تغییر الگو های مصرفی غلط کسب و کار ها و مصرف کننده ها گام بر می دارد و آن ها را متوجه جنبه های فراتر از رفع نیاز های رفاهی، زود گذر و خودخواهانه می کند. به طور کلی مدل بازاریابی اجتماعی یکی از جدید ترین فلسفه های بازاریابی از دیدگاه اقتصاد دانان و تئوری پردازان علم مدیریت به شمار می آید. موردی که در این نوع نگرش مورد توجه قرار می گیرد توسعه ی پایدار و عوامل شکل دهنده ی آن است.

بازاریابی اجتماعی چیست

مفهوم توسعه پایدار

بشر همواره با نیازهای نامحدود و منابع محدود مواجه بوده است. برای رفع این نیازهای نامحدود می بایست به صورت بهینه از منابع در دسترس استفاده نمود تا با کمبود منابع و مشکلات بر آمده از آن مواجه نشویم و به توسعه پایدار برسیم. استفاده از منابع تجدیدپذیر به جای بهره برداری از منابع تمام شدنی و محدود سبب بقای و منابع می شود. این امر مقدمات استفاده از موهبات الهی را برای نسل های بعد نیز فراهم می آورد. توسعه ی پایدار سبب شکل گیری شرایط زندگی سهل و آسان برای جوامع بشری بعد از ما می باشد. هدف و پیام اصلی توسعه پایدار از بین بردن الگو های اجتماعی، فرهنگی و ساختاری فانی و تمام شدنی است و جایگزین کردن منابع نا محدود و تمام نشدنی می باشد.

تاثیر بازاریابی اجتماعی در شکل گیری توسعه پایدار

یکی از صاحب نظران اصلی در حوزه بازاریابی اجتماعی فلیپ کاتلر می باشدکه کتاب های متعددی در این زمینه به رشته تحریر در آورده است. نام کتاب کاتلر رهایی از تله ی فقر می باشد که در سال 2009 میلادی به چاپ رسید و بار ها چاپ مجدد شد.

استفاده از مواد ارگانیک در فرآیند تولید، بسته بندی، توزیع و فروش امری است که توجه به آن در حیطه ی بازاریابی اجتماعی و رسیدن به مفهوم توسعه ی پایدار بسیار کمک کننده است. به طور مثال اگر در بسته بندی محصولات و کالا های مصرفی تا حد امکان به جای پلاستیک از مواد بازیافتنی و تجدید پذیر مثل ترکیبات سلولزی استفاده شود، گام مهمی در جهت حفظ منافع طبیعی و سلامت محیط زیست برداشته شده است. مثال دیگری که در این زمینه می توان عنوان کرد این است که کسب و کار ها برای رسیدن به اهداف CSR و یا همان مسئولیت اجتماعی خود استفاده کنند. شرکت توزیع برق در کشور نیوزلند به جای استفاده از روش های سنتی جهت تولید و توزیع برق که آثار مخرب زیست محیطی به دنبال دارد از سلول های بی خطر و ارزان قیمت خورشیدی استفاده می کند. این امر هم موجب حفظ محیط زیست و حفظ منابع تجدید ناپذیر فسیلی برای نسل های آینده به شمار می آید و هم نوعی تبلیغات برای این شرکت توزیع برق به شمار می آید.

اهداف بازاریابی اجتماعی

یکی از مهم ترین اهداف بازاریابی اجتماعی یا همان social marketing تغییر الگو های مصرفی نا شایست مصرف کنندگان می باشد. بعضی از الگو های رفتاری به دلیل تکرار شدن بیش از حد تبدیل به نوعی اعتیاد شده اند. و فرد بدون اندکی تفکر راجع به ضرر و زیان و عواقب رفتار خود دست به اقدامات ناشایستی می زند. این اقدامات ممکن است برای نسل های بعدی خطر آفرین باشد و یا این که آن ها را از داشتن یک نعمت خدادادی محروم سازد.

یک کسب و کار می بایست با استفاده از خلاقیت بتواند مخاطب خود را نسبت به ضرر و زیان و یا عواقب عملی که انجام می دهد آگاه کند و راه درست استفاده را به او آموزش دهد. گاهی ممکن است انجام این اقدامات برای برند مورد نظر گران تمام شود و به صرفه نباشد اما باید توجه داشت در طولانی مدت سبب شکل گیری ذهنیتی مثبت در ضمیر مخاطب خواهد شد که بسیار ارزشمند است. به طور مثال شرکت هوآوی که تولید کننده ی گوشی و تجهیزا الکترونیکی می باشد، در یکی از کمپین های تبلیغاتی خود که با هدف تغییر الگوهای رفتاری نا مناسب در هنگام رانندگی طراحی شده بود، پیامی جالب به مخاطبان ارائه داد. مضمون پیام نکوهش استفاده از تلفن همراه به هنگام رانندگی بود. ممکن است در نگاه اول این طور تصور شود که او ضد تبلیغ انجام داده اما با کمی دقت می توان فهمید که کمپین او بسیار هم هوشمندانه است چرا که اگر افراد به هنگام رانندگی از گوشی موبایل استفاده کنند و جان خود را در حادثه از دست دهند در واقع فردی از جامعه ی هدف این شرکت کم خواهد شد. پس چه بهتر است که با یادآوری این پیام از بروز حادثه جلوگیری شود.

اهداف بازاریابی اجتماعی

نحوه ی به کارگیری بازاریابی اجتماعی

در ادامه مراحل اجرایی ساختن برنامه ی بازاریابی اجتماعی را ذکر خواهیم کرد. این موارد عبارت اند از:

مشخص کردن اهداف

گام اول مشخص کردن اهداف و برنامه کلی می باشد. همانند هر کمپین تبلیغاتی دیگری می بایست برای بهتر انجام شدن یک کمپین بازاریابی اجتماعی لازم است مقصد و هدف خود را مشخص نماییم. تا در مرحله ی بعد بتوانیم از استراتژی مناسب برای دست یابی به این اهدف کمک بگیریم. این اهداف ممکن است علاوه بر کسب رضایت مشتری و کسب سود بیشتر به دنبال سود های بلند مدت باشد.

آنالیز مخاطب

گام بعدی شناخت مخاطب و راه های جلب نظر جامعه ی هدف می باشد. هر کدام از گروه های مخاطبین با استفاده از روشی خاص ترغیب به تغییر الگوهای رفتاری خود می شوند. برخی افراد ممکن است فقط نیاز به تلنگر و یادآوری داشته باشند و برخی دیگر نیز در صورتی دست از عمل نا درست خود برمی دارند که با فواید ترک آن عمل آشنا شوند.

بررسی بازار

در این مرحله می بایست رقبای موجود را مورد بررسی قرار داد و عواملی که سبب کند شدن انتقال پیام ما به مخاطب می شوند را حذف و یا تعدیل ساخت. هم چنین می بایست هزینه ها و بودجه ی لازم برای عملی ساختن کمپین را برآورد کرد. توجه داشته باشید که در این مبحث همیشه ارزان ترین راه بهترین راه نیست. ممکن است برای اجرایی ساختن یک پروژه بازاریابی اجتماعی متحمل هزینه ی بسیاری شوید اما در عوض سود بلند مدتی که در انتظار شماست کار را توجیه اقتصادی می کند.

مدل بازاریابی اجتماعی

اجرای عملیات

در این مرحله می بایست کمپین مورد نظر به اجرا در آورد. توصیه می شود در ابتدا به صورت آزمایشی و نمونه ی آماری کمتری این امر صورت گیرد و در صورتی که بازخورد ها مثبت و بود و نتیجه مطلوب به شمار می آمد، عملیات را در مقیاس وسیع تر به اجرا در آورید.

ارزیابی

مرحله ی ارزیابی می تواند به عنوان مهم ترین مرحله به شمار آید چرا که ارزیابی و سنجش میزان اثر بخشی کمپین اجرا شده یک دید کلی و جامع برای تصمیمات آینده به شما خواهد داد. توجه داشته باشید که در مرحله ی ارزیابی حتما از مخاطب بخواهید که نقاط مثبت و منفی کار شما را بازگو کند و دلایل خود را برای همراه شدن با شما عنوان سازد.

اشتراک
Notify of
guest
0 دیدگاه ها
Inline Feedbacks
View all comments